Opgesloten

Klaartje Klaver-5923Veldberichten van Klaartje Klaver

 

De coördinator, consulent en ik worden opgehaald door de betrokken psycholoog. De jongeman kijkt ons rustig aan, maakt een praatje en loopt voor ons uit de gangen door. Felgekleurd zijn die gangen. Lang en zonder ramen. Ik word er dizzy van. We passeren eindeloos veel gesloten deuren. Op een patio omringd door glas zien we een groepje mannen roken. Ze zien er sloom en lusteloos uit.

 

Overnachten in de isoleercel

We zijn hier voor een kennismakingsgesprek rond Samantha Ramirez*. Omdat ze veel overlast veroorzaakt, verblijft ze ‘s nachts in de isoleercel. Daar is ze rustig. Daar is het rustig. Dit vormt ook de aanleiding voor de CCE-consultatie. Bij langdurige separatie is de instelling wettelijk verplicht advies in te winnen over haar werkwijze en mogelijke alternatieven.

 

Patronen

De psycholoog kan ons niet vertellen of we Samantha gaan zien vandaag. Ze mag zelf kiezen maar twijfelt tot het laatste moment. We worden een kamer ingeleid die zich bevindt in de woning waar Samantha verblijft. Als we allemaal zitten, zien we haar met een begeleider aankomen. Ze zegt niets, geeft geen hand. Ze drentelt wat in de deuropening. De begeleider zet een stoel voor haar neer, niet bij ons aan tafel maar in de hoek schuin achter ons. Samantha zit met opgetrokken schouders ineengedoken, met haar haren voor haar gezicht en een zonnebril op. De psycholoog begint te vertellen. Samantha doet alles volgens bepaalde, vaste patronen. Aankleden, eten, opruimen, communiceren. Als het niet goed met haar gaat, kan ze agressief worden en zichzelf snijden of branden. Ze veroorzaakt geluidsoverlast omdat ze over de geluiden waar ze last van heeft heen schreeuwt. Ze laat zich elke avond in de isoleercel insluiten. Tjemig wat moet deze vrouw hard werken om haar leefwereld hanteerbaar te houden. Wat gun ik haar dat ze de teugels wat kan laten vieren.

 

Opgesloten

Ik voel me opgesloten. Waarom staan we niet op om Samantha een hand te geven? Waarom accepteren we dat ze achteraf zit en wel naar ons kijkt maar snel haar blik afwendt als we ons naar haar omdraaien? Dat we over haar praten in plaats van met haar? Als vanzelf passen we ons aan en doen we mee aan de gekkigheid. Ik wil haar “regels” respecteren maar ik vind het ook maar vreemd om zo met iemand om te gaan. Gaan normale omgangsvormen niet op in deze context? Geldt er hier een andere logica?

 

Uitdagend gedrag

Maar dan ontstaat een ommekeer. “Even helemaal andersom gedacht. Vanuit mevrouw Ramirez. Is dit niet een prima situatie voor haar? Is zij er niet heel competent in om alles te houden zoals het is?” De coördinator daagt de psycholoog uit. Die knikt; dat is precies waar het om gaat. Even later gaat het over een preventieplan dat Samantha zelf heeft geschreven om escalaties te voorkomen. “Wat goed van je, dat heb je goed gedaan!”, roept de consulent blij verrast uit terwijl hij zich naar Samantha omdraait. Heel kort lacht ze trots en steekt besmuikt haar duim omhoog. Per ongeluk is er even oogcontact. Daarna kruipt ze weer terug in haar schulp.

* de naam is gefingeerd.

 

3 augustus 2017

Klaartje is projectleider expertisemanagement bij het CCE en doet onderzoek naar goede zorg voor mensen met gedrag dat als probleem wordt ervaren.

 

Lees ook:

Professionele vader (29 oktober 2018)

Gesprekken op niveau (15 januari 2018)

Onbegrepen gedrag (14 september 2017)

Duidelijkheid (27 juni 2017)