Oriënterend gesprek

Klaartje Klaver-5923We zijn op het terrein van een psychiatrische instelling en zoeken de afdeling waar we moeten zijn. Een paar keer kijken we ergens om een hoekje en zien alleen mensen die overduidelijk patiënten zijn; ze schuifelen in de rondte en kijken ons wazig aan. We kijken verder of we iemand van het personeel zien. Het lijkt vanzelfsprekend dat we niet bij de patiënten vragen naar het gebouw dat we zoeken. Ze weten het antwoord niet? We willen hen niet lastigvallen?

 

Eenmaal in het juiste gebouw worden we ontvangen door Halina, de mevrouw voor wie we hier zijn. Ze is een jaar of 35, zenuwachtig en heeft nauwelijks geslapen. Maar, antwoordt ze desgevraagd, dat komt niet door onze komst. Dan komt de psychiater ons halen. Hij zegt tegen Halina dat zij moet wachten. Later zullen we nog naar haar kamer gaan.

 

Tafel vol lekkers

Na het oriënterend gesprek doen we dat. Halina gaat ons voor. Voordat we naar binnengaan, telt ze de aanwezigen. Zeven. Ja, dan zijn er genoeg stoelen. We komen in haar appartementje. De stoelen staan in een kring rond een tafel die Halina heeft volgezet met schaaltjes eten. Koekjes, cake, olijven, augurkjes, dubbeldrank, water en ga zo maar door.

 

Ik voel me ontzettend ongemakkelijk. Ze heeft zo haar best gedaan! Voor twee mensen van het CCE die ze misschien nooit meer ziet! Waarom heeft niemand haar verteld dat ze die moeite niet hoeft te doen?! Integendeel: iedereen prijst haar voor haar inzet en zegt onder de indruk te zijn dat ze zo heeft uitgepakt. Waarmee er van de ongemakkelijkheid van de situatie niets expliciet wordt gemaakt.

 

Oriënteren

Halina zit in het midden van de kring en probeert te peilen wat ze aan ons heeft. Wat gaat er gebeuren? Voor iemand met haar culturele achtergrond is het waarschijnlijk nóg belangrijker om je bezoek goed te verzorgen. Dat snap ik. En ik snap ook dat wij misschien wel het enige bezoek zijn dat zij krijgt. Maar dat maakt het juist extra wrang. Het voelt heel ongelijkwaardig. Alsof Halina een appèl op ons doet dat we nooit kunnen beantwoorden. Halina is van ons afhankelijk. Wat zou er gebeurd zijn als we haar uiting van gastvrijheid zouden hebben beantwoord met een vriendelijk ‘nee joh, dankjewel’?

 

* de namen zijn gefingeerd.

 

25 februari 2019

 

Klaartje is projectleider expertisemanagement bij het CCE en doet onderzoek naar goede zorg voor mensen met gedrag dat als probleem wordt ervaren.

 

Over de rubriek Veldberichten

Kleine verhalen over zorgpraktijken zijn van grote waarde. Ik hoop eraan bij te dragen die verhalen in leven te houden binnen het Centrum voor Consultatie en Expertise. We doen onderzoek naar situaties waarin het gedrag van cliënten als probleem wordt ervaren. Alles wat daaruit doorgaans wordt vastgelegd tijdens consultaties, zijn dossierrapportages en verslagen die niet met de buitenwereld gedeeld kunnen worden. Via kwalitatief onderzoek proberen we de geleefde ervaringen in beeld te brengen. De ‘probleemgevallen’ worden cliënten en betrokkenen met een gezicht. Natuurlijk zonder hun privacy te schenden. Geïnspireerd door de veldnotities van Gustaaf Bos in Markant, deel ik hier zo nu en dan enkele reflecties.
Klaartje Klaver

 

Lees ook:

Gesprekken op niveau (15 januari 2018)

Onbegrepen gedrag (14 september 2017)

Opgesloten (3 augustus 2017)

Duidelijkheid (27 juni 2017)