Luxaties

Wat zijn luxaties?

Een luxatie is het uit de kom schieten van een gewricht. In de algemene bevolking zijn dit meestal de schouder of vingerkootjes (ten gevolge van een trauma). De heup kan luxeren na een heupoperatie waarbij iemand een heupprothese heeft gekregen. Bij mensen met een verstandelijke beperking komen door o.a. spasticiteit en bepaalde syndromen meer (sub)luxaties van de heup en knieschijf voor. 594

 

Welke klachten geeft een luxatie?

De klachten zijn pijn, standafwijkingen en het niet meer kunnen gebruiken van het gewricht en dus bewegingsbeperking.


Voor mensen met een verstandelijke beperking is het soms niet mogelijk om pijnklachten kenbaar te maken. Het kan zijn dat de omgeving dan alleen een gedragsverandering en een standafwijking opmerkt.

 

Hoe vaak komt een luxatie voor in de algemene bevolking?

0,1% van de bevolking komt per jaar met een luxatie bij de huisarts.  373  Dit is een onderschatting van het werkelijke aantal, omdat alle mensen die rechtstreeks naar het ziekenhuis gaan,  niet meegeteld zijn.

 

Hoe vaak komt een luxatie voor bij mensen met een verstandelijke beperking?

In een Nederlands onderzoek onder 119 kinderen met spasticiteit heeft 3,4% een luxatie van een of beide heupen. 374


Bij volwassenen met spasticiteit wordt gerapporteerd dat 15% een luxatie en 12% een subluxatie van de heup heeft. 375


Luxaties van de knieschijf worden bijvoorbeeld gezien bij het Rubinsteintaybisyndroom. 376 , 377 , 378
Bij het downsyndroom komen ten gevolge van hypotonie, hypermobiliteit van de gewrichten en laxiteit van de ligamenten dislocaties voor. Naast heupluxaties worden dislocaties in de hoge nekwervels (atlanto-axiale instabiliteit) geconstateerd. 379 , 380 , 381

Bij de algemene bevolking is dit niet bekend
Bij mensen met een verstandelijke beperking is dit niet bekend
3.4% Verstandelijk beperkte kinderen met ernstige spasticiteit
15% Volwassenen met ernstige spasticiteit

594

Braam W, Duinen-Maas MJ van, Festen DAM, Gelderen I van, Huisman SA, Tonino MAM, Medische zorg voor patiënten met een verstandelijke beperking. Uitgeverij Prelum, 2014

373

Linden van der MW, Wester GP, de Bakker DH, Schellevis FG. Tweede Nationale Studie naar ziekten en verrichtingen in de huisartspraktijk: klachten en aandoeningen in de bevolking en in de huisartspraktijk. Utrecht/Bilthoven: NIVEL/RIVM 2004.

374

Wichers M, Hilberink S, Roebroeck ME, van Nieuwenhuizen O, Stam HJ. Motor impairments and activity limitations in children with spastic cerebral palsy: a Dutch population-based study. J Rehabil Med. 2009 Apr;41(5):367-74.

375

Noonan KJ, Jones J, Pierson J, Honkamp NJ, Leverson G. Hip function in adults with severe cerebral palsy. J Bone Joint Surg Am. 2004 Dec;86-A(12):2607-13.

376

Stevens CA. Patellar dislocation in Rubenstein-Taybi syndrome. Am J Med Genet. 1997 Oct 17;72(2):188-90.

377

Lázaro JS, Herráez SS, Gállego LD, Caballero EG, Díaz JF. Spontaneous patella dislocation in Rubinstein Taybi Syndrome. Knee. 2007 Jan;14(1):68-70.

378

Ceynowa M, Mazurek T. Congenital patella dislocation in a child with Rubinstein-Taybi syndrome. J Pediatr Orthop B. 2009 Jan;18(1):47-50.

379

Caird MS, Wills BP, Dormans JP. Down syndrome in children: the role of the orthopaedic surgeon. J Am Acad Orthop Surg. 2006 Oct;14(11):610-9.

380

Taggard DA, Menezes AH, Ryken TC. Treatment of Down syndrome-associated craniovertebral junction abnormalities. J Neurosurg. 2000 Oct;93(2 Suppl):205-13.

381

Brockmeyer D. Down syndrome and craniovertebral instability. Topic review and treatment recommendations. Pediatr Neurosurg. 1999 Aug;31(2):71-7.

Braam W, Duinen-Maas MJ van, Festen DAM, Gelderen I van, Huisman SA, Tonino MAM, Medische zorg voor patiënten met een verstandelijke beperking. Uitgeverij Prelum, 2014

Linden van der MW, Wester GP, de Bakker DH, Schellevis FG. Tweede Nationale Studie naar ziekten en verrichtingen in de huisartspraktijk: klachten en aandoeningen in de bevolking en in de huisartspraktijk. Utrecht/Bilthoven: NIVEL/RIVM 2004.

Wichers M, Hilberink S, Roebroeck ME, van Nieuwenhuizen O, Stam HJ. Motor impairments and activity limitations in children with spastic cerebral palsy: a Dutch population-based study. J Rehabil Med. 2009 Apr;41(5):367-74.

Noonan KJ, Jones J, Pierson J, Honkamp NJ, Leverson G. Hip function in adults with severe cerebral palsy. J Bone Joint Surg Am. 2004 Dec;86-A(12):2607-13.

Stevens CA. Patellar dislocation in Rubenstein-Taybi syndrome. Am J Med Genet. 1997 Oct 17;72(2):188-90.

Lázaro JS, Herráez SS, Gállego LD, Caballero EG, Díaz JF. Spontaneous patella dislocation in Rubinstein Taybi Syndrome. Knee. 2007 Jan;14(1):68-70.

Ceynowa M, Mazurek T. Congenital patella dislocation in a child with Rubinstein-Taybi syndrome. J Pediatr Orthop B. 2009 Jan;18(1):47-50.

Caird MS, Wills BP, Dormans JP. Down syndrome in children: the role of the orthopaedic surgeon. J Am Acad Orthop Surg. 2006 Oct;14(11):610-9.

Taggard DA, Menezes AH, Ryken TC. Treatment of Down syndrome-associated craniovertebral junction abnormalities. J Neurosurg. 2000 Oct;93(2 Suppl):205-13.

Brockmeyer D. Down syndrome and craniovertebral instability. Topic review and treatment recommendations. Pediatr Neurosurg. 1999 Aug;31(2):71-7.